Pojęcie i zadanie estetyki cz. 12

Kant umieścił estetykę po środku, między filozofią czystą a praktyczną. Szyler poeta-myśliciel, nie ujmując jej charakteru umiejętności pośredniczącej, postawił ją przecież na szczycie, oddając pojęciom estetycznym wychowanie rodu ludzkiego i obronę przeciwko wykroczeniom jednostronnego rozumu lub naturalnych popędów. Szyler upatrywał w tym jutrzenkę idealnej cywilizacji.

kruszywa Warszawa

W latach młodzieńczych wypowiadał socjalno – polityczne dążności czasu z nagim realizmem, później z idealnym patosem. Dla wyrażenia swoich pomysłów musiał się uciec o pomoc do historii i filozofii. Przy tym tkwił mu ciągle przed okiem estetyczny wzór Gothego. Gdy wzmocniony historią i filozofią znów począł tworzyć, złożyło się nie jedno, aby poezji jego nadać właściwy kierunek, który nastrojem swych ideałów wywarł wpływ ogromny na życie Niemiec. Na skrzydłach górnolotnego idealizmu uniósł on swoje postacie w tak wysokie sfery, że z tak zwanej prawdy życia niewiele w nich zostało. Byli to wprawdzie ludzie polityczni, którzy w jego dramatach działają, ale od nich do rzeczywistości, mimo szlachetnego ducha, który z nich przemawia, i pięknych, głębokich uwag filozoficznych – bardzo daleko.

Tak nadal on swemu ludowi nowy kierunek w poezji szlachetnej i wzniosłej, która go podobnie, jak filozofia Fichtego, popchnęła ku przesadnemu idealizmowi.

kruszywa Warszawa